Çelik boru hatlarında sızıntının birçok nedeni vardır ve bunlar esas olarak üç kategoriye ayrılabilir: korozyon delinmesi, yorulma kırılması ve dış kuvvet hasarı.
Korozyon kontrol önlemleri korozyonu önemli ölçüde yavaşlatabilse de, onu önleyemezler. Katodik koruma yetersiz olduğunda, çelik boru hattı korozyon süreci katodik koruma ile yavaşlatılır ancak durdurulamaz; katodik koruma kalkanlandığında ise çelik boru hattı korozyonunu hiç engellemez. Yetersiz katodik koruma, katodik koruma sistemi tarafından sağlanan koruyucu akımın çelik boru hattı koruma gereksinimlerini karşılayamaması anlamına gelir; katodik koruma kalkanlanması ise katodik koruma akımının akışta bloke edilmesi ve önceden belirlenmiş konuma ulaşamaması anlamına gelir. Kaplamada geniş alan hasarı, sürekli sızıntılar veya genel yalıtım performansında düşüş meydana geldiğinde, bu durum kolayca yetersiz katodik korumaya yol açabilir. Bu tür kusurlar muayene yoluyla tespit edilebildiğinden, korozyon kazaları genellikle onarım yoluyla önlenebilir. Kaplama boru gövdesinin metalinden soyulduğunda, özellikle yüksek yalıtım özelliklerine sahip organik sentetik malzemelerden yapılmış kaplama, katodik koruma sistemi üzerinde bir kalkan etkisi yaratır. Bununla birlikte, mevcut tespit teknolojisiyle kaplama soyulmasını tespit etmek zordur, bu nedenle korozyon deliklerinden sızıntıya neden olması kolaydır.
Petrol ve doğalgaz çelik boru hatları uzun süre yüksek basınç altında çalıştığında, çelik boru metalinin mekanik özellikleri kademeli olarak bozulur. Çelik boru hattının kaynak yerinde oluşan ve gerilim korozyonundan kaynaklanan mikro çatlaklar genişler. Çatlaklar belirli bir boyuta ulaştığında, ani çelik boru hattı arızası meydana gelir. Patlama kazası sonucu sızıntı oluşur. Doğalgaz çelik boru hatları için, çelik boru hattı patlaması potansiyel olarak felaket sonuçlar doğurabilir.
Dış hasarlar esas olarak doğal afetler ve insan kaynaklı afetleri içerir. Sel, toprak kayması, çamur kayması ve depremler çelik boru hatlarına zarar verebilir; insan kaynaklı afetler ise esas olarak yol yapımı, kazı vb. çeşitli inşaat projelerinden kaynaklanan kasıtlı olmayan hasarların yanı sıra petrol ve gaz çalmak için açılan sondaj deliklerini de içeren üçüncü şahıs hasarlarını ifade eder. Suçluların kasıtlı olarak verdiği hasarlar günümüzde çelik boru hatlarının korunması için büyük bir tehdit haline gelmiş ve bazı bölgelerde hasarın nedeni bile olmuştur.
Çelik boru hatlarında meydana gelen ani basınç kaybı nedeniyle boru patlamaları ve kırılmaları gibi büyük ve ani sızıntı kazaları genellikle zamanında tespit edilebilmekte, ancak kesin konumun belirlenmesi için yerinde inceleme gerekmektedir. Küçük sızıntılar için ise sızıntı tespit teknolojisi gereklidir. Sızıntı tespit teknolojisi, çevrimdışı tespit ve çevrimiçi izlemeyi içerir.
Çevrimdışı inceleme, çelik boru hattı boyunca düzenli olarak veya gerektiğinde yapılan bir incelemedir. Bu inceleme yaya olarak, araçla veya uçuş incelemesi için özel uçaklarla yapılabilir. Sızıntılar, yer yüzeyinin gözlemlenmesi, alet tespiti veya kızılötesi görüntüleme teknolojisi ile bulunur. Tespit her zaman yapılmadığı için, bu yöntem genellikle sızıntıları meydana geldikten sonra zamanında tespit edemez.
Çevrimiçi izleme, çelik boru hattına özel olarak kurulan bir sızıntı izleme sistemi kullanarak çelik boru hattını dinamik olarak izler, sızıntı anında sızıntı bilgilerini yakalar, alarm verir ve bir bilgisayar aracılığıyla sızıntı yerini hızlı bir şekilde hesaplar.
Çelik boru sızıntısı, petrol ve doğalgaz çelik boru hatlarında meydana gelen sızıntılar sadece petrol ve doğalgaz kayıplarına neden olmakla kalmaz, aynı zamanda çevreyi kirletir ve hatta yangınlara, patlamalara ve diğer kazalara yol açabilir. Bu nedenle, çelik boru hatlarının güvenli bir şekilde işletilmesi çok önemlidir.
Yayın tarihi: 10 Ocak 2024